محمد بیات بیدکرپه رئیس انجمن تولیدکنندگان ترکیبی نیرو، حرارت و برودت ایران در گفت و گو با اتاق ایران آنلاین گفت: نیروگاههای مقیاس کوچک با وجود سهمی که در افزایش راندمان تولید برق، کاهش تلفات شبکه و تأمین انرژی در محل مصرف دارند، همچنان با مجموعهای از محدودیتهای ارزی و سوختی مواجهاند.
️نیروگاههای مقیاس کوچک از جمله ظرفیتهایی هستند که میتوانند در کوتاهمدت به جبران ناترازی برق کمک کنند. زمان احداث این نیروگاهها نسبت به بسیاری از پروژههای بزرگ کمتر است، سریعتر وارد مدار میشوند و به سرمایهگذاری کمتری نیاز دارند.
با وجود این ویژگیها، در سالهای اخیر ظرفیت نیروگاههای مقیاس کوچک کمتر در کانون برنامههای حمایتی و اطلاعرسانی قرار گرفته است.
️محمد بیات بیدکرپه با اشاره به مشکلات تأمین تجهیزات و قطعات موردنیاز این نیروگاهها، عدم تخصیص ارز را یکی از موانع جدی فعالیت این صنعت دانست.
️او تشریح کرد: با وجود ماهیت زیرساختی نیروگاههای مقیاس کوچک، مدتهاست ارز موردنیاز برای واردات تجهیزات و لوازم یدکی آنها تخصیص پیدا نمیکند. از سوی دیگر، مشکلات مربوط به ثبت سفارش و فرایندهای اداری واردات این تجهیزات در وزارت صمت و مراکز مرتبط نیز همچنان پابرجاست.
️او افزود: ویژگی اصلی این نیروگاهها، تولید برق در محل مصرف است؛ الگویی که به دلیل راندمان بالا، کاهش تلفات انتقال و توزیع و کمک به پایداری شبکه، در بسیاری از کشورها مورد استفاده قرار میگیرد.
در ایران نیز این واحدها طی سالهای گذشته بخشی از بار تأمین برق شبکه را بر عهده داشتهاند.
افزایش احتمال محدودیت در تامین گاز به دلیل آسیب تاسیسات در جنگ
بیات توضیح داد: مسئله تأمین گاز در فصل سرد سال، بار دیگر فعالیت این نیروگاهها را با ابهام مواجه کرده است.
با توجه به محدودیتهای ایجادشده در تأمین گاز کشور و آسیب دیدن بخشی از تأسیسات گازی عسلویه در جریان جنگ، احتمال قرار گرفتن نیروگاههای مقیاس کوچک در اولویت قطع گاز وجود دارد؛ وضعیتی که در سالهای گذشته نیز تکرار شده است.
به اعتقاد رئیس انجمن تولیدکنندگان ترکیبی نیرو، حرارت و برودت ایران، قرار گرفتن این نیروگاهها در فهرست واحدهای مشمول قطع گاز، با کارکرد و مزیت اقتصادی و فنی آنها همخوانی ندارد.
این واحدها به دلیل تولید برق در محل مصرف، علاوه بر کاهش تلفات شبکه، به افزایش بهرهوری انرژی کمک میکنند؛ بنابراین محدود کردن سوخت آنها عملاً به معنای از مدار خارج کردن ظرفیتی است که میتواند در تأمین برق کشور مؤثر باشد.
او گفت: نیروگاههای مقیاس کوچک که بیش از ۹۹ درصد آنها با سرمایه بخش خصوصی احداث شدهاند، در شرایطی با خطر محدودیت گاز روبهرو هستند که میتوانند بخشی از ظرفیت موردنیاز کشور برای جبران ناترازی برق را تأمین کنند.
به گفته بیات خصوصی بودن این نیروگاهها و محدودیت قدرت چانهزنی آنها در برابر شرکتهای تأمینکننده سوخت، موجب شده است مطالبات این بخش کمتر مورد توجه قرار گیرد.
قطع گاز در عمل تولید برق را متوقف میکند، اما هزینههای ثابت نیروگاهها، از جمله حقوق نیروی انسانی و سایر هزینههای جاری، همچنان پابرجا میماند. این در حالی است که به گفته او، با وجود شرایط ویژه صنعت انرژی، بسته حمایتی مشخصی نیز برای این نیروگاهها در نظر گرفته نشده است.
بیات معتقد است: در صورت حمایت از این نیروگاهها، امکان استفاده مؤثرتر از ظرفیت آنها برای کاهش ناترازی برق وجود دارد؛ ظرفیتی که به دلیل سرعت احداث و ورود سریع به مدار، میتواند در شرایط فعلی بخشی از نیاز شبکه را پاسخ دهد.
با این حال، استمرار مشکلات تخصیص ارز، موانع واردات تجهیزات و محدودیت دسترسی به سوخت، مانع از بهرهبرداری کامل از این ظرفیت شده است.
تابلوی برق آزاد بستری برای عرضه مستقیم برق نیروگاهها به صنایع
او در توضیح چگونگی حضور این نیروگاهها در بورس انرژی نیز عنوان کرد: در کنار مشکلات تولید و تأمین سوخت، سازوکار فروش برق نیز یکی از موضوعات اثرگذار بر فعالیت نیروگاههای مقیاس کوچک است.
طی یکی دو سال گذشته، با همکاری بورس انرژی، وزارت نیرو و انجمن، تابلوی برق آزاد در بورس انرژی راهاندازی شده است؛ بستری که امکان عرضه مستقیم برق نیروگاهها به صنایع را فراهم میکند.
نیروگاهها میتوانند حدود ۵۰ درصد برق تولیدی خود را از طریق این تابلو به فروش برسانند.
این فعال اقتصادی گفت: با این حال، تصمیم وزارت نیرو در تابستان گذشته برای خارج کردن پتروشیمیها از شمول معاملات این تابلو، بر قیمت برق عرضهشده در آن تأثیر گذاشت و موجب افت نسبی قیمتها شد.
کاهش مداخلات دولت در سازوکار معاملات بورس انرژی میتواند زمینه شکلگیری عرضه و تقاضای واقعی را فراهم کند و به کشف قیمت متناسب با شرایط بازار بینجامد.
او ادامه داد: به این ترتیب، تابلوی برق آزاد که با هدف ایجاد امکان فروش مستقیم برق به صنایع و توسعه معاملات خارج از سازوکارهای سنتی راهاندازی شده، میتواند بخشی از مسیر بهبود اقتصاد نیروگاههای خصوصی باشد.
در این بستر، نیروگاههای مقیاس کوچک و همچنین نیروگاههای بزرگ جدیدالاحداث امکان عرضه برق تولیدی خود به صنایع را دارند.
بیات در پایان نتیجهگیری کرد: با این حال، تحقق ظرفیت این بازار نیز به ثبات مقررات و پرهیز از مداخلاتی وابسته است که میتواند سازوکار عرضه و تقاضا و قیمتگذاری برق را تحت تأثیر قرار دهد.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است.